Jesteś w ciąży i kończy Ci się umowa? To zupełnie naturalne, że w takiej sytuacji możesz czuć się zestresowana. Przepisy bywają zawiłe, a na głowie masz przecież znacznie więcej niż tylko formalności. Rozsiądź się wygodnie, weź kubek w dłoń – na spokojnie wytłumaczę Ci przepisy dotyczące umowy na czas określony i ciąży. Pokażę też, co możesz zrobić, by utrzymać prawa do świadczeń i zapewnić sobie płynność finansową.
Jestem w ciąży i kończy mi się umowa. Co z macierzyńskim, zwolnieniem lekarskim itp.? Czy pracodawca musi przedłużyć mi umowę? Jeśli tak, do kiedy? I co po porodzie?
Jeśli i Tobie chodzą po głowie takie pytania – jesteś w dobrym miejscu. Odpowiem na te pytania krok po kroku. Zacznijmy od podstaw: przyjrzyjmy się, co mówi kodeks pracy o umowie na czas określony w przypadku ciąży.
Zgodnie z przepisami kodeksu pracy, jeżeli umowa o pracę została zawarta na czas określony i kończy się po upływie 3 miesiąca ciąży – zostaje ona przedłużona automatycznie do dnia porodu. Tym samym zapewnia Ci to prawo do zasiłku macierzyńskiego. Nie musisz zawierać dodatkowego aneksu do umowy. Przyjęło się, że pracodawca informuje o takim przedłużeniu w formie pisemnej.
To samo dotyczy umowy na okres próbny w ciąży, która została zawarta na dłużej niż 1 miesiąc.
„Umowa o pracę zawarta na czas określony albo na okres próbny przekraczający jeden miesiąc, która uległaby rozwiązaniu po upływie trzeciego miesiąca ciąży, ulega przedłużeniu do dnia porodu.”
Zwróć uwagę na zapis o 3. miesiącu ciąży – to warunek przedłużenia umowy do dnia porodu. Jeżeli jeszcze nie minęło 12 tygodni od ostatniej menstruacji, nie ma podstaw do przedłużenia umowy. Czas trwania ciąży musisz potwierdzić zaświadczeniem dla pracodawcy o ciąży, przygotowanym przez Twojego lekarza.
Umowa na zastępstwo to również umowa na czas określony. Jednak przepisy nie uwzględniają automatycznego przedłużenia takiej umowy do dnia porodu. Ale mam też dobrą wiadomość: już od pierwszego dnia ciąży jesteś objęta ochroną przed zwolnieniem. Innymi słowy: nie można wypowiedzieć umowy na zastępstwo kobiecie w ciąży.
Sprawdź, co mówi prawo o zwolnieniu kobiety w ciąży.
Jestem w ciąży i mam umowę na czas określony. Zastanawiam się, czy jest szansa, że pracodawca przedłuży mi ją na czas nieokreślony. Nie chcę, żeby ciąża od razu skreślała mnie zawodowo – zależy mi na stabilności i chcę wiedzieć, na czym stoję.
Tak, pracodawca może zaproponować Ci umowę na czas nieokreślony z jego własnej dobrej woli. To zależy od Waszej relacji, nie jest bowiem do tego zobowiązany.
Wiesz już, że jeśli Twoja umowa kończy się po 3. miesiącu ciąży, zostaje automatycznie przedłużona. Masz więc prawo do zwolnienia lekarskiego z kodem B, czyli tzw. ciążowego L4. Powtórzę: dotyczy to każdej umowy na czas określony niezależnie od czasu jej trwania oraz umowy na okres próbny zawartej na dłużej niż 1 miesiąc.
Są sposoby, by skorzystać z zasiłku chorobowego, nawet jeśli Twoja umowa kończy się przed 3. miesiącem ciąży. Omawiam to m.in. w ebooku: „Umowa do dnia porodu„. Sprawdź koniecznie!
Pamiętaj, że o czasie trwania L4 w ciąży decyduje lekarz. Jeśli początkowo zalecił np. 2 tygodnie zwolnienia, a później przedłużył zwolnienie o kolejne tygodnie – pamiętaj, by poinformować o tym swojego pracodawcę.
Teraz, gdy wiesz już, jak wygląda kwestia zwolnienia lekarskiego, przejdźmy do kolejnego ważnego tematu: jak ciąża wpływa na umowę na czas określony oraz na prawo do zasiłku macierzyńskiego.
Mimo że formalnie Twoja umowa na czas określony wygaśnie z dniem porodu, wciąż utrzymujesz prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres urlopu macierzyńskiego oraz rodzicielskiego.
Tak jak mamy z umową na czas nieokreślony, możesz otrzymywać:
Wybór należy do Ciebie. Pamiętaj tylko, że decydując się na opcję numer 2, obowiązuje określony termin na złożenie wniosku o ten rodzaj zasiłku. Szczegółowe daty i wytyczne wnioskowania o drugą opcję zasiłku macierzyńskiego znajdziesz w ebooku: „Umowa do dnia porodu„.
Potrzebuję pomocy. Jestem w 2. miesiącu ciąży, a umowa właśnie mi wygasła i wiem, że nowej nie dostanę. Jestem załamana. Z czego mam teraz żyć? Nie wiem, czy coś mi się należy, czy mogę się gdzieś zgłosić, żeby nie zostać całkiem bez środków. Nie ogarniam już tych przepisów… Nie chcę siedzieć z założonymi rękami, ale czuję się bezsilna.
Jeśli umowa wygasła, a Ty byłaś wtedy jeszcze w pierwszym trymestrze i nie otrzymałaś nowej propozycji od pracodawcy, wciąż masz pole manewru. Masz kilka opcji, np. wniosek o kosiniakowe, które przysługuje kobietom nie mającym prawa do zasiłku macierzyńskiego po narodzinach dziecka. Inne możliwości to rejestracja w urzędzie pracy lub zatrudnienie na umowę o pracę bądź zlecenie. Wymagają one jednak szerszego opisu, ponieważ każda z nich wiąże się z innymi obowiązkami, uprawnieniami i konsekwencjami. Szczegółowe omówienie znajdziesz w ebooku, którego premiera na jesień: „Umowa do dnia porodu„.
Po urodzeniu dziecka warto przyjrzeć się swojemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, jak i dziecka. Jeśli Twoja umowa kończy się z dniem porodu, Twoje ubezpieczenie zdrowotne wygasa 6 tygodni po porodzie. Dziecko nie jest automatycznie ubezpieczone!
Jeśli koniec umowy następuje w trakcie urlopu macierzyńskiego, pracodawca wypłaca ekwiwalent przysługujący za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Jeśli dotychczas to pracodawca wypłacał zasiłek macierzyński, ZUS przejmuje jego wypłatę.
Po ustaniu zasiłku chorobowego i urlopu rozważ rejestrację w urzędzie pracy. Zasiłek uzyskiwany z urzędu może być dla Ciebie cennym wsparciem finansowym, jeśli do czasu ustania świadczeń nie uda się znaleźć nowej pracy.
Sprawdź artykuł: Umowa do dnia porodu: co dalej? który omawia najważniejsze kwestie związane z zakończeniem umowy po urodzeniu dziecka.
Mam nadzieję, że udało mi się w jasny sposób wyjaśnić, że jeśli Twoja umowa kończy się po 3. miesiącu ciąży, zostaje ona automatycznie przedłużona do dnia porodu, a Ty zachowujesz prawo do zwolnienia lekarskiego i zasiłku macierzyńskiego. To ważna ochrona, która daje Ci trochę oddechu i stabilności w tym wyjątkowym czasie.
Jeśli z kolei Twoja umowa nie zostanie przedłużona, wciąż masz do dyspozycji kosiniakowe lub wsparcie z urzędu pracy.
Trzymam za Ciebie kciuki i mam nadzieję, że ten przewodnik pomógł Ci przejść przez ten czas z większym spokojem i pewnością siebie.
Nazywam się Irena Gwiazda.
Jestem ekspertem z dziedziny prawa pracy. Aktywnie wspieram rodziców, udzielając konsultacji oraz edukując w mediach społecznościowych. Posiadam ponad 10-letnie doświadczenie HR-owe, w tym na stanowisku Kierownika Działu Kadr i Płac, dlatego w praktyce doskonale rozumiem wyzwania i zagadnienia związane z prawem pracy. W 2020 zostałam mamą i poczułam, że moją misją jest wspieranie kobiet na każdym etapie macierzyńskiej drogi, aby mogły świadomie korzystać z przysługujących im praw oraz świadczeń rodzicielskich.
Nazywam się Irena Gwiazda.
Jestem ekspertem z dziedziny prawa pracy. Aktywnie wspieram rodziców, udzielając konsultacji oraz edukując w mediach społecznościowych. Posiadam ponad 10-letnie doświadczenie HR-owe, w tym na stanowisku Kierownika Działu Kadr i Płac, dlatego w praktyce doskonale rozumiem wyzwania i zagadnienia związane z prawem pracy. W 2020 zostałam mamą i poczułam, że moją misją jest wspieranie kobiet na każdym etapie macierzyńskiej drogi, aby mogły świadomie korzystać z przysługujących im praw oraz świadczeń rodzicielskich.
Dowiedz się, jak uzyskać macierzyński na własnej działalności: ile wynosi zasiłek, jakie składki ZUS opłacać i jak zadbać o pełne świadczenia.
Wszystko, o czym musi pamiętać kobieta na własnej działalności przed lub w trakcie ciąży.
Wszystko, o czym musi pamiętać kobieta na własnej działalności przed lub w trakcie ciąży.
